Η Τουρκία προχωρεί ολοταχώς στο νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα»

Επιδιώκει να θεσπίσει κανόνες για τις θαλάσσιες περιοχές στις οποίες διαθέτει ακτογραμμή, με ιδιαίτερη έμφαση σε Αιγαίο κι αν. Μεσόγειο

Τα «ήρεμα νερά» τελείωσαν και οι μόνοι που έχουν μείνει με την ελπίδα πως ο διάλογος θα συνεχιστεί είναι οι Κυριάκος Μητσοτάκης, Γιώργος Γεραπετρίτης και η παρέα του ΕΛΙΑΜΕΠ που διοικεί το υπουργείο Εξωτερικών και οδηγεί τη χώρα από τη μια εθνική ταπείνωση στην άλλη.

Ο Ταγίπ Ερντογάν, αφού κατάφερε να κερδίσει τη διεθνή νομιμοποίηση που ζητούσε με τη σιωπή της Ελλάδας, σήμερα επιστρέφει στον δρόμο των διεκδικήσεων, εμφανίζοντας ίσως το πιο επιθετικό πρόσωπό του. Σύμφωνα με τον τουρκικό Τύπο, η Άγκυρα προχωρεί με βήμα γοργό την προετοιμασία νομοσχεδίου για τη «Γαλάζια Πατρίδα», επιδιώκοντας να θεσπίσει κανόνες για τις θαλάσσιες περιοχές στις οποίες διαθέτει ακτογραμμή, με ιδιαίτερη έμφαση στο Αιγαίο και στην ανατολική Μεσόγειο.

Όπως μεταδίδει το τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο Haberturk, το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) ολοκληρώνει τις προπαρασκευαστικές εργασίες για το νομοσχέδιο, το οποίο, σύμφωνα με τον σχεδιασμό της Άγκυρας, έχει στόχο «στην προστασία των κυριαρχικών δικαιωμάτων και των εθνικών συμφερόντων της Τουρκίας στις θάλασσες». Η σύνταξη των διατάξεων αναμένεται να πραγματοποιηθεί μέσα στον Νοέμβριο, με την τουρκική κυβέρνηση να σχεδιάζει την κατάθεση του νομοσχεδίου στην Εθνοσυνέλευση πριν από το τέλος του 2026. Σύμφωνα με τις πληροφορίες του τουρκικού μέσου, το νέο πλαίσιο θα περιλαμβάνει ρυθμίσεις για την έκταση και την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών δικαιοδοσίας που διεκδικεί η Τουρκία. Μεταξύ άλλων, προβλέπεται να ορίζεται ότι τα τουρκικά χωρικά ύδατα εκτείνονται στα 6 ναυτικά μίλια στο Αιγαίο, ενώ στη Μαύρη Θάλασσα και τη Μεσόγειο θα αναφέρεται όριο 12 ναυτικών μιλίων.

Η τουρκική προκλητικότητα δεν σταματάει εκεί, αλλά βάζει στο στόχαστρο και την Κύπρο. Η Αγκυρα χθες το μεσημέρι εξέδωσε νέα NAVTEX για υποθαλάσσιες έρευνες στην ανατολική Μεσόγειο, στο πλαίσιο του σχεδιαζόμενου αγωγού φυσικού αερίου που θα συνδέει τις νότιες τουρκικές ακτές με τα Κατεχόμενα. Η NAVTEX 1049/26 αφορά εργασίες από τις 26 Οκτωβρίου έως τις 31 Δεκεμβρίου, με τη συμμετοχή τεσσάρων πλοίων, σε θαλάσσια περιοχή μεταξύ των τουρκικών ακτών και της Κύπρου. Η νέα αναγγελία αποτελεί ουσιαστικά παράταση των τουρκικών δραστηριοτήτων στην περιοχή, καθώς διαδέχεται τη NAVTEX 0953/26, η οποία ίσχυε από την 1η έως τις 25 Οκτωβρίου και αφορούσε την ίδια θαλάσσια ζώνη. Στις προηγούμενες έρευνες συμμετείχε και το «Oruç Reis», ενώ ο σχεδιαζόμενος υποθαλάσσιος αγωγός προβλέπεται να εκτείνεται από το Αναμούρ έως το Τεκνετζίκ, ανατολικά της Κερύνειας, με συνολικό μήκος περίπου 101 χιλιομέτρων.

Την ίδια ώρα οι Ηνωμένες Πολιτείες, αντί να καταδικάσουν τον Ερντογάν και την Άγκυρα για την πολυεπίπεδη προκλητικότητα στη σκιά και του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου, διατηρούν στάση Πόντιου Πιλάτου και ζητούν απροκάλυπτα από τις δύο πλευρές να καθίσουν στο τραπέζι του διάλογου. Ειδικότερα, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, αφού ανέφερε ότι η συμφωνία για το τουρκολιβυκό μνημόνιο «δεν συμβάλλει εποικοδομητικά και είναι προκλητική», στη συνέχεια αυτοδιαψεύστηκε, τονίζοντας: «Ενθαρρύνουμε όλες τις χώρες, συμπεριλαμβανομένων των εταίρων στην ανατολική Μεσόγειο, να επιλύουν τις θαλάσσιες διαφορές μέσω διαπραγματεύσεων καλής πίστης και να αποφεύγουν κάθε προκλητική συμπεριφορά. Η Ελλάδα και η Τουρκία είναι αμφότερες σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ. Τις ενθαρρύνουμε να προχωρήσουν σε διμερή διάλογο για την αντιμετώπιση οποιωνδήποτε διαφωνιών».

Πρόκληση και με την εκλογή των μουφτήδων στη Θράκη

Η Άγκυρα επαναφέρει το κλίμα έντασης στη Δυτική Θράκη, εργαλειοποιώντας το ζήτημα των θρησκευτικών λειτουργών, με αφορμή την εκλογή των νέων μουφτήδων. Εκμεταλλευόμενη διαρκώς την απάθεια της ελληνικής κυβέρνησης, η Τουρκία δεν σταματά να προκαλεί, φτάνοντας στο σημείο να παρεμβαίνει και να ζητά και τα ρέστα, εγκαλώντας την Ελλάδα «για παραβίαση ελευθεριών» και κάνοντας λόγο ευθέως για «τουρκική μειονότητα». Μάλιστα, προτάσσει την απαίτηση να αναγνωριστούν τα πρόσωπα που η ίδια έχει επιλέξει σε Κομοτηνή και Ξάνθη. Το κείμενο δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνειών. Σύμφωνα με το τουρκικό ΥΠΕΞ, «αρνούμενη να αναγνωρίσει τους μουφτήδες που έχουν εκλεγεί από την τουρκική μειονότητα της Δυτικής Θράκης, η Ελλάδα αγνοεί τη βούληση της μειονότητας και τη θρησκευτική της ελευθερία». Η ανακοίνωση καταλήγει, μάλιστα, με την προκλητική αξίωση να σταματήσουν «οι προσπάθειες επιβολής διορισμένων μουφτήδων», παραβλέποντας επιδεικτικά τις διεθνείς συνθήκες.

Αμυντική γραμμή

Απέναντι σε αυτή τη νέα πρόκληση, η αντίδραση της Αθήνας κινήθηκε στη γνώριμη, διεκπεραιωτική πεπατημένη. Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών απάντησε αναπαράγοντας τα καθιερωμένα νομικά επιχειρήματα, σε μια αμυντική γραμμή που αποδεικνύεται ακόμα μία φορά άτολμη. Όπως ανακοινώθηκε, η Αθήνα υπενθύμισε πως η Συνθήκη της Λωζάννης ορίζει ρητά τη μειονότητα ως θρησκευτική. Το υπουργείο υπογράμμισε χαρακτηριστικά ότι «η Μουσουλμανική Μειονότητα της Θράκης αποτελείται από Έλληνες πολίτες και συνιστά αναπόσπαστο τμήμα της ελληνικής κοινωνίας». Την ίδια ώρα, η ελληνική διπλωματία επιχείρησε να αναδείξει την τουρκική στάση μέσω της τετριμμένης επίκλησης στην ισονομία. Το κείμενο απαντά λέγοντας πως «είναι τουλάχιστον υποκριτικό η Τουρκία να παραδίδει μαθήματα θρησκευτικής ελευθερίας και σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ελλάδα, πολλώ δε μάλλον όταν στην ίδια την Τουρκία οι Μουφτήδες διορίζονται από το κράτος». Αυτό που είναι σαφές είναι ότι η επιλογή αυτής της ρητορικής διατηρεί την εξωτερική πολιτική της χώρας σε παθητικό ρόλο. Η Αθήνα αποφεύγει οποιαδήποτε ουσιαστική διπλωματική αντεπίθεση και οχυρώνεται πίσω από τυπικές δηλώσεις, αφήνοντας περιθώριο στη γείτονα να συντηρεί ανενόχλητη την αναθεωρητική της ατζέντα στη Θράκη.

Τουρκία – Λιβύη: Μετά το μνημόνιο θέλουν να ενώσουν και τους στρατούς τους

Υπό την υψηλή επιστασία της Τουρκίας γίνονται πλέον τα επόμενα αποφασιστικά βήματα για την ενοποίηση του λιβυκού στρατού. Η Άγκυρα, χτίζοντας πάνω στην κληρονομιά του τουρκολιβυκού μνημονίου, περνά στην επόμενη φάση των κινήσεών της στην αφρικανική χώρα. Πρόκειται για μια διαδικασία αναδιάρθρωσης την οποία στηρίζουν ανοιχτά και οι ΗΠΑ, αλλά τελικά θα αποβεί ξεκάθαρα προς όφελος της τουρκικής πλευράς. Ο στόχος είναι απόλυτα στοχευμένος. Η Τουρκία μεθοδεύει σταθερά τη μετατροπή της Λιβύης σε ένα νέο προτεκτοράτο της, μια «Συρία νούμερο 2», αποκτώντας τον άμεσο έλεγχο του στρατιωτικού μηχανισμού της χώρας.

Η πρόσφατη συνάντηση στην τουρκική πρωτεύουσα μεταξύ του υφυπουργού Άμυνας της Κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας, Αμπντουλσαλάμ Αλ-Ζούμπι, και του αναπληρωτή διοικητή των ανατολικών δυνάμεων, Σαντάμ Χάφταρ, συνιστά ορόσημο προς αυτήν την κατεύθυνση. Όπως ανακοινώθηκε από τοπικές πηγές, οι διαπραγματεύσεις δεν κατέληξαν σε άμεση υπογραφή, ωστόσο αυτό κάθε άλλο παρά μεταφράζεται σε οριστικό ναυάγιο, καθώς η εμπλοκή προέκυψε αποκλειστικά λόγω διαφωνίας για τη χρονική αλληλουχία των κινήσεων. Ο Σαντάμ Χάφταρ έθεσε ως απόλυτη προϋπόθεση την ταυτόχρονη προώθηση μιας ενιαίας στρατιωτικής και πολιτικής συμφωνία, ενώ από την πλευρά του ο Αλ-Ζούμπι επέμεινε πως προέχει η πλήρης οριστικοποίηση της στρατιωτικής συνεννόησης, αφήνοντας το πολιτικό σκέλος να ακολουθήσει.

Ο σχεδιασμός που συζητείται προβλέπει σαρωτικές δομικές αλλαγές. Βάσει των πληροφοριών, η προκαταρκτική συμφωνία αφαιρεί τον τίτλο του ανώτατου διοικητή από τον Χαλίφα Χάφταρ και διαλύει τη σημερινή Γενική Διοίκηση. Στη θέση της ιδρύεται το «Συμβούλιο Γενικής Διοίκησης του Στρατού», με ίση εκπροσώπηση των Αλ-Ζούμπι και Σαντάμ Χάφταρ. Συγκροτείται ταυτόχρονα η «Δύναμη Προστασίας του Νότου» υπό την εποπτεία του υπουργείου Αμυνας.

Οι μόνες αντιδράσεις προέρχονται από την Αίγυπτο, η οποία εντείνει την πίεσή της αντιδρώντας στη θεσμική διείσδυση των Τούρκων. Ο Λίβυος πρωθυπουργός, Αμπντούλ Χαμίντ Ντμπέιμπα, επικοινώνησε με τον επικεφαλής της αιγυπτιακής υπηρεσίας πληροφοριών, Χασάν Ρασάντ, προσπαθώντας να διασκεδάσει τις εντυπώσεις. Ο Αιγύπτιος υπουργός Εξωτερικών, Μπαντρ Αμπντελατί, μόλις κατέστησε σαφές στον Τούρκο ομόλογό του, Χακάν Φιντάν, πως το Κάιρο απορρίπτει κατηγορηματικά το ναυτικό μνημόνιο. Σύμφωνα με τον Λίβυο πολιτικό ακτιβιστή Αλμαχντί Χίντι, η Άγκυρα θωρακίζει τα ενεργειακά της συμφέροντα, εκμεταλλευόμενη το γεγονός ότι οι εγχώριοι πολιτικοί παράγοντες αδυνατούν να διαμορφώσουν εθνική στρατηγική, υποτάσσοντας την εξωτερική πολιτική στις δικές τους μάχες για την εξουσία.

ΠΗΓΗ: www.dimokratia.gr